ĐÓNG TIỀN VÀO IRA — BẠN ĐƯỢC GIẢM THUẾ THEO 2 CÁCH KHÁC NHAU
Nhiều người không biết rằng khi đóng tiền vào IRA, chính phủ Mỹ có thể thưởng bạn theo 2 hướng cùng lúc: một là giảm thu nhập chịu thuế (deduction), hai là giảm trực tiếp số tiền thuế phải nộp (Saver’s Credit). Hai khoản này hoàn toàn độc lập và bạn có thể được hưởng cả hai.
PHẦN 1 — TRADITIONAL IRA DEDUCTION: GIẢM THU NHẬP CHỊU THUẾ
Khi bạn đóng tiền vào Traditional IRA, khoản đó có thể được khấu trừ ra khỏi thu nhập chịu thuế, giúp bạn trả ít thuế hơn ngay trong năm đó. Tuy nhiên, điều kiện để được khấu trừ phụ thuộc vào 2 yếu tố: bạn có workplace retirement plan (như 401k) hay không, và thu nhập AGI của bạn là bao nhiêu.
Nếu bạn không có 401k hay retirement plan ở chỗ làm, bạn được khấu trừ toàn bộ không giới hạn thu nhập — bất kể kiếm bao nhiêu.
Nếu bạn có 401k ở chỗ làm, thì mức được khấu trừ phụ thuộc vào AGI. Đây là giới hạn cho năm 2026:
Với người khai đơn (Single) hoặc Head of Household: nếu AGI dưới $79,000 thì được khấu trừ toàn bộ. Nếu AGI từ $79,000 đến $89,000 thì được khấu trừ một phần (phase-out). Nếu AGI trên $89,000 thì không được khấu trừ gì — lúc này đóng vào Traditional IRA vẫn được nhưng gọi là non-deductible, và bạn phải nộp Form 8606 để ghi nhận.
Với vợ chồng khai chung (Married Filing Jointly): nếu AGI dưới $126,000 thì khấu trừ toàn bộ. AGI từ $126,000 đến $146,000 thì khấu trừ một phần. Trên $146,000 thì không còn khấu trừ được nữa.
Ví dụ đơn giản: bạn khai đơn, có 401k ở chỗ làm, AGI là $60,000, đóng $7,000 vào Traditional IRA — bạn giảm được $7,000 thu nhập chịu thuế. Nếu đang ở tax bracket 22%, bạn tiết kiệm được $1,540 tiền thuế.
PHẦN 2 — SAVER’S CREDIT: GIẢM THẲNG SỐ THUẾ PHẢI NỘP
Đây là loại credit ít người biết đến nhất nhưng giá trị nhất cho người có thu nhập thấp và trung bình. Saver’s Credit không giảm thu nhập chịu thuế mà giảm thẳng số tiền bạn nợ IRS — mạnh hơn deduction rất nhiều.
Credit này áp dụng khi bạn đóng tiền vào IRA (Traditional hoặc Roth), 401k, 403b, hoặc các retirement plan khác. IRS tính credit dựa trên tối đa $2,000 đóng góp mỗi người, nhân với tỷ lệ phần trăm tùy thu nhập.
Với người khai đơn (Single) năm 2026: nếu AGI từ $24,250 trở xuống, tỷ lệ credit là 50% — tức là đóng $2,000 được credit $1,000. Nếu AGI từ $24,251 đến $26,250, tỷ lệ là 20%, được credit $400. Nếu AGI từ $26,251 đến $40,250, tỷ lệ là 10%, được credit $200. Trên $40,250 thì không còn được credit nữa.
Với vợ chồng khai chung (Married Filing Jointly) năm 2026: AGI từ $48,500 trở xuống thì tỷ lệ 50%, mỗi người đóng $2,000 thì tổng credit có thể lên đến $2,000 (50% × $4,000). AGI từ $48,501 đến $52,500 thì tỷ lệ 20%, credit tối đa $800. AGI từ $52,501 đến $80,500 thì tỷ lệ 10%, credit tối đa $400. Trên $80,500 thì không còn credit.
Có một điều cần lưu ý: Saver’s Credit là non-refundable, nghĩa là nó chỉ giảm thuế bạn nợ xuống đến $0, không hoàn tiền phần dư. Vì vậy, nếu bạn không nợ thuế gì cả thì credit này không mang lại lợi ích.
Ngoài ra, để được credit này bạn phải từ 18 tuổi trở lên, không phải full-time student, và không bị ai khai là dependent trên tờ khai của họ.
KẾT HỢP CẢ HAI: LỢI ÍCH TỐI ĐA
Một cặp vợ chồng AGI $45,000, cả hai không có 401k ở chỗ làm, mỗi người đóng $7,000 vào Traditional IRA. Họ vừa giảm được $14,000 thu nhập chịu thuế (deduction), vừa nhận được Saver’s Credit $2,000 (50% × $4,000). Đây là tình huống được lợi tối đa từ cả hai hướng.
Điều quan trọng: tất cả những khoản này đều phải tự khai. IRS không tự động tính cho bạn. Nếu đã nộp tờ khai mà quên, bạn có 3 năm để sửa bằng Form 1040-X.
lephans.com 
Bình luận về bài viết này